mijn aanwezigheid

mijn aanwezigheid

Teveel Toekomst

pogingen tot impactGeplaatst door Joost Vandecasteele vr, juni 12, 2015 15:41:36

(maandelijks column voor Focus Knack)

Internet kan een grote enge plek zijn, zeker als je afwijkt van de geijkte Google-paadjes. Een netwerk gevuld met de goorste gedachten en de meest gewelddadige beloftes. Waar de perverseling en de paranoïde zich verschuilen in virtuele achterkamertjes en elkaar nog zotter krijgen. En heel soms duikt iets uit die donkere diepte op aan de oppervlakte, daar waar de meeste internetbezoekers ronddopperen en is er een kortstondig contact tussen deze twee gescheiden realiteiten.

Meestal gebeurt dit via een simpele mail uit Nigeria vol schrijffouten, bedoeld om de ontvanger op te lichten. De vele fouten hebben niks te maken met een gebrekkige kennis van Engels, maar zijn een bewuste strategie om al vooraf te selecteren. Een mail is snel opgesteld en verstuurd. Van zodra echter iemand antwoordt, begint het echte tijdrovende werk. En zij met minimale achterdocht zullen nooit geld geven, terwijl zij die zelfs na een slecht opgestelde mail van een zogezegde bankier geïnteresseerd blijven, zijn misschien wel lichtgelovig genoeg om iets te storten. Daarom blijft het beste verzet tegen deze scammers om wel te antwoorden en hen massaal veel tijd te laten verliezen. Een beetje zoals op de derde rijstrook blijven rijden voor een Audi-eikel. Het levert in beide gevallen niks op, behalve wat doodsbedreigingen, maar het irriteert hen mateloos. En een betere beloning bestaat er bijna niet.



Maar heel soms komt iets anders bovendrijven op het wereldwijde web en wordt het een heerlijke mysterie gedeeld en onderzocht door velen. Zoals de urban legend van hoe in 1996 200 Japanse kinderen zelfmoord hebben gepleegd na het spelen van Pokemon, wegens een specifieke hoge toon tijdens een bepaald level. Of deze tijdloze klassieker, de wonderlijke verschijning en verdwijning van John Titor, tijdreiziger.

Ah tijdreizen. De favoriete fantasie van Hitler haters en luie Hollywoodscenaristen. Een praktijk door de goegemeente beschouwd als onmogelijk, wat door sommigen op hun beurt geïnterpreteerd wordt als “nog niet mogelijk”. Wat hen ertoe aanzet om online te zoeken naar sporen van toekomstige toeristen. Eerlijkheid gebiedt me te melden dat John Titor deze speurtocht weinig moeilijk maakte door zelf luidop te beweren uit 2036 te komen, wat nooit echt een garantie op geloofwaardigheid lijkt. Een beetje zoals iemand die ongevraagd een gesprek opent met “ik ben helemaal niet geil”. Het kan kloppen, maar je gaat toch een stapje achteruit zetten.



Maar ondanks zijn twijfelachtige outing in januari 2001 en zijn beslissing om eerst als bezoeker uit een technologisch superieure toekomst gewoon twee faxen te sturen naar een radioprogramma, werd zijn claim to future fame wel serieus genomen. Voornamelijk omwille van zijn grondige kennis inzake quantum fysica en bepaalde technische details van zijn tijdmachine gedeeld door hem op message boards. Dat dit teletijdsding geïnstalleerd zat in een auto en daardoor iets teveel leek op de Delorean uit de Back to the Future cyclus, ondermijnde dan weer zijn beweringen. Net als zijn voorspellingen dat in 2004 een burgeroorlog in de VS zou uitbreken (is me toen niet opgevallen, maar ik kwam weinig buiten dat jaar) en in 2015 een nucleaire wereldoorlog (nog een half jaar de tijd daarvoor).


Maar 1 bewering onderscheidde hem wel van alle andere zelfverklaarde tijdsreizigers, zeker van mijn vroegere buurman Bob die beweerde uit het jaar 2088 te komen waar betasten van kinderen een officieel erkende sport is. John Titor meldde dan weer dat hij eerst naar het jaar 1975 was afgezakt om een welbepaalde IBM computer op te pikken. De reden was de fameuze 2038 bug, de ware catastrofale Y2K, aangezien alle computers sinds 1970 elke seconde aan het tellen zijn en in dat jaar een maximum zullen bereiken om terug vanaf nul te beginnen. De IBM in kwestie zou dat probleem kunnen verhelpen, iets wat door IBM specialisten bevestigd wordt. Maar nu komt het, in 2001 had niemand al van de 2038 bug gehoord.

Of toch bijna niemand. Referenties ernaar werden ontdekt in obscure publicaties van retrocomputing experts, verschenen voor John Titor opdook. Heel zijn verhaal is al lang geklasseerd als vals en de ontdekking van een John Titor fonds, opgericht om geld te verdienen aan het verhaal via een film, zorgde voor het genadeschot.


Toch spits ik steeds de oren wanneer de woorden tijd en reizen gecombineerd worden. Omdat het 1 van die zalige paradoxen blijft. Hoe we het als rationele wezens onuitvoerbaar bestempelen, maar het als lezer of toeschouwer zo geloofwaardig mogelijk uitgelegd willen zien. Alsof de fictie ooit daadwerkelijk de oplossing zal bieden dankzij een waanzinnig idee en ik zelf ooit in staat zal zijn om mijn eigen tijdreizigersroman te schrijven met als beste commentaar erop “het zou wel eens kunnen kloppen”.

Net als een slimme film over oplichters (wat David Mamet dringend nog eens maken moet) durft een goed tijdreisverhaal een complexiteit aan te bieden gebaseerd op de ultieme suspension of disbelief. Of beter gezegd, zoals enkel een slimmerik in staat zal zijn het onmogelijke mogelijk te maken, zo behandelt een goeie tijdreisfilm haar publiek nooit als idioten. Voorbeelden genoeg, zoals ‘Primer’ of ‘12 Monkeys’. Iets wat de persoon achter John Titor ook besefte, maar niet kon waarmaken.










  • Reacties(0)//blog.joostvandecasteele.be/#post129